تشكيلات ادارى ايران مقررات اطاعت اساس توسعهء سياسى سرزمين كوهستانى ايران در قرون نخستين اسلامى در اين واقعيت بود كه اين سرزمين توسط اعراب [ مسلمانان ] ، بتدريج در جنگ با شاه ايران به تصرف درآمده بود . بدين جهت اعراب به اين منطقه - كه به دستشان افتاده بود - به‌عنوان منطقه‌اى كه داراى حكومتى مستقل و قائم به خود بوده باشد ، نمىنگريستند : وحدت عصر ساسانى به پايان رسيده بود ، ولايات و استانهايى كه مجموعهء آنها حكومت ساسانى را تشكيل مىداد ، از يكديگر مجزا مىشدند و اين ولايات كه كم‌وبيش خصوصيات اصلى خود را حفظ كرده بودند ، هريك يا هر گروه از آنها بتدريج به صورت تشكيلات واحد و مستقلى درآمدند . در واقع ايران در طى دوران اوليهء قرون وسطى تا زمان حكومت مغولان فاقد وحدت سياسى بود . چنين بود كه ديدگاههاى اعراب راجع به ايرانيان تحت تأثير وضعيت هر منطقه ، حتى هر شهر و هر ناحيه با يكديگر تفاوت مىكرد . چنان كه نحوهء برخورد اعراب در مناطق تصرف‌شدهء امپراتورى بيزانس نيز به همين‌گونه بود . نظريهء